De 22 wekenprik en het Rijksvaccinatieprogramma: een krachtig voorbeeld van preventie

Melissa, jeugdarts bij GGD regio Utrecht, staat achter haar thuisbureau en belt met aanstaande ouders. Ze hoort hoe de man naar zijn partner loopt die beneden op de bank zit. Ze willen hun kindje beschermen tegen kinkhoest en hebben vragen over het vaccin in combinatie met de medicatie van de vrouw. “Op die momenten zijn mensen heel blij dat je de tijd neemt en hun vragen beantwoordt, alsof je erbij zit.”

In Nederland is de maternale kinkhoestvaccinatie (de 22 wekenprik) onderdeel van het Rijksvaccinatieprogramma. “De 22 wekenprik zorgt ervoor dat je tijdens de zwangerschap al je kindje beschermt tegen kinkhoest. Dat is belangrijk, want in de eerste weken zijn baby’s het meest vatbaar voor de ziekte. Met deze prik is je kindje vanaf geboorte beschermd én kunnen de eerste prikken voor je baby vaak een maand later ingepland worden.” Melissa is enthousiast over het vaccin, de grote hoeveelheid moeders die zich aanmelden, en over de reacties. “Veel vrouwen vinden het fijn dat zij hun baby kunnen beschermen en daarmee ook nog eens zorgen dat hun baby zelf een prik minder hoeft.” Floor, zwanger van haar derde kind, herkent zich daarin: “Het is een kleine moeite en het doet me goed om te weten dat mijn kind, via mijn antistoffen, vóór de geboorte al beschermd is.”

Mooie opkomst maternale kinkhoestvaccincatie

Sinds eind 2019 wordt de 22 wekenprik aangeboden in Nederland.

Als mensen vragen hebben over individuele omstandigheden, neemt Melissa contact met ze op en kijkt ze wat in die gevallen belangrijk is voor de gezondheid van moeder en kind. Floor kon al snel terecht voor de prik: “Na een verhuizing kon ik gelukkig al snel een afspraak maken bij de GGD in de buurt, wel zo makkelijk. Het ging eigenlijk heel snel, ik stond zo weer buiten en heb verder niks gemerkt van de prik.” Melissa bevestigt: “De meesten merken weinig van de prik; heel soms voel je je arm een beetje of voel je je een dag wat minder fit. Dat hebben vrouwen graag voor hun kindje over.”

Preventie: gezond opgroeien en gezond blijven

De jeugdgezondheidszorg van de GGD ondersteunt ouders van kinderen tot 18 jaar bij het gezond en veilig laten opgroeien van hun kind. De eerste jaren van een kind zijn bepalend voor de verdere ontwikkeling, voor de gezondheid op volwassen leeftijd en voor de gezondheid van volgende generaties. De vaccinaties uit het Rijksvaccinatieprogramma beschermen het kind tegen de meest voorkomende kinderziekten. Ouders ontvangen een uitnodiging voor hun kind om de vaccinaties te halen op de leeftijden waarop ze optimale bescherming bieden. Daarnaast doen jeugdartsen en -verpleegkundigen gezondheidsonderzoeken en zijn zij er voor vragen en adviezen over de opvoeding, ontwikkeling en verzorging van kinderen.