Luchtverontreiniging en geluid

Blootstelling aan luchtverontreiniging en geluid veroorzaakt ernstige gezondheidseffecten, ook onder de wettelijke normen.

Snelheidsverhogingen zijn zorgwekkend. Niet vanwege de kans op normoverschrijding, maar vanwege de gezondheid van de burgers. Een hogere rijsnelheid leidt tot meer luchtverontreiniging en meer geluidsoverlast. Blootstelling aan luchtverontreiniging en geluid veroorzaakt ernstige gezondheidseffecten, óók onder de huidige wettelijke normen.

Wettelijke normen fijnstof en stikstofdioxide beschermen niet tegen gezondheidsschade

De luchtkwaliteit in Nederland is de afgelopen jaren verbeterd maar veroorzaakt nog steeds veel schade aan de gezondheid. Het RIVM heeft berekend dat zo’n 4,5% van de totale ziektelast in Nederland wordt veroorzaakt door luchtverontreiniging, ook al voldoet de luchtkwaliteit op de meeste plekken aan de normen. De wettelijke normen voor fijnstof en stikstofdioxide beschermen niet tegen gezondheidsschade en zijn fors hoger dan de advieswaarden van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat luchtverontreiniging leidt tot een verhoogde kans op het ontwikkelen van astma en chronische longziekten, ook in gebieden waar ruimschoots aan de normen wordt voldaan. Zo blijken kinderen die wonen of naar school gaan langs drukke wegen vaker astma te ontwikkelen, een verminderde  longfunctie en –groei te hebben en vaker last te hebben van al bestaande luchtwegklachten dan kinderen die niet in de buurt van een snelweg wonen of naar school gaan.

Verhoging geluidsbelasting leidt tot gezondheidsproblemen

Een verhoging van de geluidbelasting leidt tot meer geluidshinder, slaapverstoring en hart- en vaatziekten bij mensen die wonen nabij deze wegen. Uit een recent RIVM rapport blijkt dat het gemeten geluidniveau langs snelwegen in 2014 substantieel (namelijk 2 dB) hoger ligt dan de berekende geluidbelasting. De geluidbelasting vanwege wegverkeer is in Nederland nauwelijks of niet afgenomen en blijft daarmee een relatief groot gezondheidsprobleem. Uit een Deense survey* (juni 2016) blijkt de ervaren hinder vanwege snelweg geluid veel hoger dan vanwege geluid van stedelijke wegen bij eenzelfde geluidsniveau.

 

Advies

Dit alles pleit ervoor om de snelheid op snelwegen juist verder te beperken. Want beperking van de blootstelling aan luchtverontreiniging en geluid leidt tot gezondheidswinst, óók als al aan de normen wordt voldaan.

Wij adviseren daarom aan alle lagen van de overheid om maatregelen te nemen om de luchtkwaliteit en geluidssituatie  te verbeteren en de gezondheid van burgers te beschermen. Vanuit gezondheid pleit GGD GHOR Nederland daarom niet voor normopvulling. De huidige snelheidsverhogingen zijn juist een verslechtering.

 

*Denmark, Ministry of Environment and Building, juni 2016, Report 565-2016, Noise annoyance from urban roads and motorways. Survey of the noise annoyance experienced from road traffic for residents along motoways and urban roads.

Standpunt stikstof

Het debat over stikstof is in volle gang en het is een ingewikkeld debat. Ook GGD GHOR Nederland wil vanuit het gezichtspunt van de publieke gezondheid een bijdrage aan het debat leveren.

GGD GHOR Nederland vindt het positief dat er nu werk gemaakt wordt van het terugdringen van stikstofuitstoot in Nederland, aangezien de uitstoot van stikstof en stikstofverbindingen (stikstofverbindingen veroorzaken onder andere fijnstof) naast de schade aan natuur ook grote gezondheidseffecten heeft.

Lees ook

Reactie GGD GHOR Nederland op het stikstofdebat

7 nov 2019 Veiligheid

Het debat over stikstof is in volle gang en het is een ingewikkeld debat. Het kabinet heeft vandaag maatregelen aangekondigd om het stikstofprobleem op te lossen. Ook GGD ... Lees meer

Lees meer over